Nội dung chính
Quốc tịch kép đang trở thành “bảo hiểm” cá nhân cho một thế giới ngày càng không ổn định. Khi các chương trình visa và định cư trở nên khắt khe, việc sở hữu một hộ chiếu thứ hai không chỉ mở rộng quyền cư trú mà còn tạo lợi thế cạnh tranh trong công việc, học tập và đầu tư quốc tế.
Lý do khiến quốc tịch kép thu hút người dân toàn cầu
- Di chuyển không rào cản: Hộ chiếu thứ hai cho phép vào hơn 190 quốc gia không cần visa, giảm thời gian chờ đợi và chi phí.
- Đầu tư và kinh doanh: Nhiều quốc gia ưu đãi thuế hoặc quyền sở hữu tài sản cho người có quốc tịch địa phương.
- Giáo dục và y tế: Con cái có thể học tại các trường đại học công lập với mức học phí thấp hơn và tiếp cận hệ thống y tế quốc gia.
- Rủi ro chính trị: Khi tình hình chính trị ở một quốc gia bất ổn, quốc tịch kép cung cấp “nơi ẩn náu” hợp pháp.
Các con đường phổ biến để sở hữu quốc tịch thứ hai
Theo huyết thống
Đòi hỏi chứng minh nguồn gốc gia tiên gắn liền với quốc gia muốn nhập tịch. Thời gian xử lý thường ngắn hơn, nhưng cần tài liệu di truyền, sổ hộ khẩu và bằng chứng cư trú của tổ tiên.
Qua đầu tư (Citizenship by Investment)
Đối với nhà đầu tư có tài sản ròng cao, một khoản đầu tư vào bất động sản, quỹ phát triển hoặc doanh nghiệp của quốc gia tiếp nhận có thể đổi lấy quyền cư trú và sau đó là quốc tịch. Ví dụ, chương trình đầu tư ở Portugal yêu cầu tối thiểu 280.000 EUR, trong khi Malta yêu cầu khoảng 1,2 triệu EUR.
Qua nhập tịch thông thường
Yêu cầu cư trú hợp pháp trong khoảng 5‑10 năm, kiểm tra lý lịch tư pháp, đánh giá năng lực ngôn ngữ và kiến thức lịch sử‑văn hoá. Ở Anh, lệ phí nhập tịch hiện tại dao động khoảng 2.335 USD và thời gian xét duyệt có thể kéo dài tới 3‑5 năm.
Những thị trường nổi bật trong năm 2025‑2026
- Mỹ: Khi chính sách nhập cư thắt chặt, khoảng 6% người Mỹ tự khai là có quốc tịch kép (theo khảo sát YouGov 2024).
- Châu Âu – Anh: Sau Brexit, người Anh tìm kiếm quốc tịch EU để duy trì tự do di chuyển. Henley & Partners ghi nhận người Mỹ đứng đầu khách hàng năm 2025.
- Việt Nam: Luật Quốc tịch 2025 cho phép nhà đầu tư, nhà khoa học và chuyên gia nước ngoài nhập quốc tịch với điều kiện “thông thoáng”, nhằm thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao.
Chi phí và thời gian – những yếu tố cần cân nhắc
Chi phí không chỉ gồm lệ phí nộp hồ sơ mà còn có phí luật sư, dịch vụ kiểm tra lý lịch, và các khoản đầu tư tối thiểu. Đối với các chương trình “citizenship by investment”, tổng chi phí thường dao động từ 100.000 đến 1.5 triệu USD tùy quốc gia.
Rủi ro và lưu ý pháp lý
Quốc tịch kép có thể gây ra xung đột thuế nếu cả hai quốc gia áp dụng thuế thu nhập toàn cầu. Ngoài ra, một số quốc gia không cho phép giữ hai quốc tịch, do đó người nộp đơn cần kiểm tra quy định nội địa. Khi không đáp ứng đủ tiêu chí, hồ sơ có thể bị từ chối và thời gian chờ đợi kéo dài.
Để giảm thiểu rủi ro, nên tham khảo tư vấn từ các công ty uy tín như Henley & Partners hoặc luật sư chuyên về nhập tịch, đồng thời chuẩn bị đầy đủ bằng chứng tài liệu và tài chính.
Quốc tịch kép không chỉ là “công cụ pháp lý” để di chuyển, mà còn là cầu nối văn hoá, giúp các cộng đồng kiều bào như Ireland hay Italia quảng bá bản sắc dân tộc trên toàn cầu.
HỒNG NHUNG